|
26/04/2002 ANKARA, 26/04(BYE)--- Yabancı basın-yayın organlarında 26 Nisan 2002 tarihinde yayımlanan Türkiye-AB ilişkilerine yer verilen haber ve yorumlarda şu hususlara değinilmektedir: ABD BASINI: The Boston Globe gazetesinin (25/04) "Kıbrıs Sorunu Yeni Bir Aciliyet Kazandı" başlıklı ve Toula Vlahou imzalı haberinde, Orta Doğu krizinin gündemi meşgul etmesine rağmen, Avrupa Birliği'nin Kıbrıs'ı en erken gelecek yıl tam üyeliğe alma taahhüdüyle birlikte adada acil bir çözüm bekleyişine girildiğine dikkat çekilmekte, herhangi bir anlaşmaya varılmasının, uzun süredir hasım olan tarafların nasıl yeniden bir araya getirilebileceği de dahil olmak üzere, ihtilaflı konuların çözümüne bağlı olduğu ifade edilmektedir. Bir çözüm bulunmadan Kıbrıs'ın AB'ye üye olarak kabul edilmesinin adada yeni çatışmalara neden olmasından ya da Türkiye'nin “öç alma” duygusunu harekete geçirmesinden endişe duyulduğu belirtilen haberde, sonuçların farkında olan BM, AB ve ABD elçilerinin çözüm için baskı yaptıkları kaydedilmektedir. Pek çok Batılı yorumcu ve görüşmecinin, içinde bulunulan çözümsüzlüğü, Denktaş ve gevşek bir federasyon içerisinde bağımsız iki ayrı devletten yana olan Türk hükümetine bağladığı ileri sürülen haberde, Türk parlamenter Bülent Akarcalı'nın geçtiğimiz hafta Atina'da, 135 bin Kıbrıslı Türk ile BM kararlarına paralel olarak tek bir devlet isteyen 600 bini aşkın Rum arasında eşit yetki paylaşımı olması gerektiğini söylediğine işaret edilmektedir. Haberde, ayrıca, mültecilerin geri dönüşü ve mülkiyet iddialarının da, taraflar arasındaki çözümü zor diğer konular arasında bulunduğu belirtilmektedir. AZERBAYCAN BASINI:
Ekspress gazetesinin (25/04) "Cem İle Papandreu Orta Doğu'da" başlıklı haberinde, Türkiye Dışişleri Bakanı İsmail Cem ve Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgo Papandreu'nun uzun zamandan beri planlanan Orta Doğu ziyaretlerinin gerçekleştiği bildirilmekte, diplomatik kaynakların, bu ziyareti Türkiye-AB işbirliği şeklinde değerlendirerek, ziyaretin amacının taraflara diyalog mesajı vermek olduğunu belirttiklerine işaret edilmektedir. Haberde, ayrıca, diplomatik kaynakların bu ziyaretin, bölgedeki problemlere yeni çözüm yollarının bulunması ve birçok meselenin hallinin görüşmeler yoluyla mümkün olabileceğini gösterme amacı taşıdığını belirttikleri de kaydedilmektedir. İNGİLTERE BASINI:
Financial Times gazetesinin (25/04) "Türkiye... Tartışmalı Basın-Yayın Yasası Parlamentodan Geçirilmeye Çalışılıyor" başlıklı ve Leyla Boulton imzalı internetten sağlanan haberinde, Parlamento'da bulunan basın yasa tasarısından söz edilmekte, yasanın, eleştirmenlerin ifadelerine göre, anayasayla ve ülkenin AB'ye verdiği sözlerle çelişen bir yasa olduğu ileri sürülmektedir. Gazeteleri, tüm ülke gazetelerinin toplam reklam gelirlerinin üçte ikisine ulaşan “başat medya patronu” Aydın Doğan'ın, bu yasa tasarısının parlamento dışındaki en büyük destekçisi ve büyük olasılıkla bu tasarının yasalaşması halinde en kazançlı çıkacak kişi olduğu vurgulanan haberde, yasa tasarısının onaylanmasıyla birlikte medya patronlarının karlı devlet ihalelerine katılma hakları üzerindeki yasağın kalkacağına dikkat çekilmektedir. AB'li diplomatların, onay bekleyen yasanın, ifade özgürlüğüne yönelik kısıtlamaları hafifletmek yerine daha da sıkılaştırdığı gerekçesiyle AB'ye üyelik yolu üzerinde bir engel oluşturacağını ileri sürdükleri belirtilen haberde, yasa tasarısında, Türkiye'nin bu ayın sonlarında kaldırmaya söz verdiği Kürt dilinde yayın yasağının yer aldığı ve basın-yayın organlarına "karamsar yayınlar yapmayı" da yasakladığına işaret edilmektedir. Hukukçuların yanında, Internet haber kanalları da dahil tüm diğer kitle iletişim araçlarında itirazlarını dile getirmeye çalışan sayısız eleştirmenin de, bu yasa tasarısını şiddetle eleştirdikleri belirtilen haberde, Avrupa Komisyonu Ankara temsilcisi Karen Fogg'un da, AB üyesi devletleri temsil eden diplomatların ancak aralarında dillendirdikleri kimi kaygıları açıkça ifade ederek, yasanın, Türkiye'nin AB'ye üyelik görüşmeleri öncesinde benimsemesi gereken tam demokrasi kıstaslarına ve ifade özgürlüğü üzerindeki anayasal kısıtlamaları azaltacağına dair verdiği söze ters düştüğünü kaydettiği aktarılmaktadır. Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in, geçen yıl tasarıyı veto ile durdurduğu hatırlatılan haberde, değiştirilmeyen bir tasarı metnine karşı ikinci bir vetonun söz konusu olmaması nedeniyle, hükümetin metinde herhangi bir düzeltme yapmadığı taktirde, Cumhurbaşkanı Sezer'e sadece Anayasa Mahkemesi'ne başvurma yolunun kaldığı, sonucun alınmasının ise yıllarca süreceği ifade edilmektedir. Öte yandan, Financial Times Deutschland gazetesinin 25 Nisan 2002 tarihli sayısında "Türkiye, Medya Yasasıyla AB İle Ters Düşüyor" başlığı ve 'Basın Özgürlüğü Güçlendirilmek Yerine Sınırlandırılacak' alt başlığıyla Leyla Boulton imzasıyla yayımlanan yorumunda da aynı konuya yer verilmektedir. Reuter'in (25/04) "Yunan ve Türk Dışişleri Bakanları Arafat ile Görüştü" başlıklı ve Dina Kyriakidou imzalı haberinde, ortak bir Orta Doğu barış görevinde bulunan Türk ve Yunan dışişleri bakanlarının Orta Doğu ziyaretinden söz edilmekte, bakanların, İsrail ve Filistinlilerden, daha fazla şiddet kullanmadan Beytüllahim ve Ramallah'taki sorunlarını çözmelerini istedikleri bildirilmektedir. İsmail Cem ve Papandreu'nun, İsrail Başbakanı Ariel Şaron ve Filistin Devlet Başkanı Yaser Arafat ile görüştükten sonra gazetecilere yaptıkları açıklamada, Filistin liderinden terörü kınamasını istediklerini söyledikleri aktarılan haberde, Bakan Cem'in, "Devlet Başkanı Arafat ile görüşmemizde, hepimizin, bütün Filistinlilerin terörü ve mücadele aracı olarak terörün kullanılmasını kınamamızın zamanının geldiğini söyledik" dediği, “sinizmin ötesine geçmenin ve gerçek barış için çalışmanın bütün tarafların çıkarına olduğunu” söyleyen Papandreu'nun ise, sorunlu Orta Doğu için umut kaynağı olarak “eski düşmanlar” Türkiye ve Yunanistan'ın uzlaşmasını örnek gösterdiği ifade edilmektedir. ABD Dışişleri Bakanı Colin Powell ve elçisi Anthony Zinni, AB Dış Politika Şefi Javier Solana ile Mısır ve Ürdün dışişleri bakanlarının da bölgeyi ziyaret ettikleri belirtilen haberde, Yunanistan ve Türkiye'nin ziyaretlerinin önemi ayrıca vurgulanmaktadır. YUNANİSTAN BASINI: Elefterotipia gazetesinde (25/04) "Türkiye'nin AB Üyeliğiyle, Yunanistan Asya'da Coğrafi Derinlik Kazanıyor" başlığı ve Simeon Soltaridis imzasıyla yayımlanan yorumda, Trakya'ya bir gezi gerçekleştirmekte olan Türkiye'nin Atina Büyükelçisi Yiğit Alpogan'ın, Gümülcine'de, ülkesinin AB üyeliği yolunda Yunanistan tarafından verilen destekten Ankara'nın duyduğu memnuniyeti ifade ettiği bildirilmektedir. Büyükelçi'nin, "dönemimizin bir demokrasi ve işbirliği dönemi" olduğunu vurguladığı ve "Türkiye'nin AB üyesi olmasıyla, Yunanistan'ın Orta Asya'ya kadar uzanan bir coğrafi derinliğe sahip olacağını" ve "özellikle Kuzey Yunanistan'ın iletişim açısından büyük önem kazanacağını" söylediğine işaret edilen haberde, Türkiye'nin AB üyeliği konusunda Yunanistan'ın verdiği destekten memnun olup olmadığı sorusuna da, "Yunanistan'ın 1999 yılında Türkiye'nin AB'ye yakınlaşmasına katkısından memnun olduğu" cevabını verdiği aktarılmaktadır.
|