¥ Halit SUİÇMEZ
Sporda eğitimin önemini ele alıp incelerken, kişisel ve toplumsal boyutlarını birleştirerek değerlendirmek gerekir. Çünkü toplumlar kişilerin biraraya gelmesiyle oluşur.
Öncelikle eğitim, sporun en önemli boyutlarından birisidir. Spor bu boyutuyla ele alındığında iki şekilde değerlendirilmesi gerekir;
.Spor için eğitim.
.Eğitim için spor.
Spor için eğitimde, spor amaçtır ve sporun en üst düzeyde gerçekleştirilebilmesi için eğitimden yararlanılır. Sporcu eğitimi, antrenör eğitimi, hakem ve spor yöneticilerinin eğitimi, seyirci eğitimi söz konusudur. Bu anlamda eğitim sporun hizmetindedir ve sporun teknik, estetik ve performans düzeyini yükseltmek için vazgeçilmez bir yoldur. Antrenman bilimi, spor fizyolojisi, spor psikolojisi, spor yönetimi ve işletmesi, spor pedagojisi gibi pek çok bilim dalı spor için eğitimde önemli yer tutar.
Eğitim için sporda ise, spor eğitimin hedeflerine ulaşmasında kullanılan araçlardan sadece bir tanesi ama belkide en eğlencelisi ve doğru kullanıldığında da en etkilisidir.
Eğitim, bireyin davranışında bilinçli olarak değişme meydana getirme sürecidir. Bu anlamda bilim adamlarına göre kendini eğitebilmiş kimselerdeki belli başlı özellikler şunlardır;
1.Güzellikleri takdir edebilme,
2.İçten geldiği gibi doğal ve sade davranabilme,
3.Kendini, başkalarını ve doğayı kabul etme,
4.Kendi dışındaki bir soruna yönelebilme,
5.Toplumsal yaşantı ile kendini özdeşleştirebilme,
6.Başkaları ile yoğun ilişkiler kurabilme,
7.Eşitlikçi olabilme,
8.Yanlış ile doğruyu, iyi ile kötüyü, amaç ile aracı ayırt-ede- bilme,
9.Yaratıcı, nüktedan ve kendine has olabilme,
10.Yalnız kalabilme ve bundan hoşlanma.
Bütün bu özellikler insana önce kendini, sonra başkalarını tanıyabilme fırsatını bulabileceği yoğun çalışmalar sayesinde kazanılabilir. Spor bunun en güzel örneklerinden birisidir. Spor ortamı içinde birey kendi yeteneklerini ve başkalarının yeteneklerini tanımayı, eşit koşullarda yarışmayı, yenilgiyi kabullenerek başkalarını takdir edebilmeyi, kazandığı zaman mütevazi olabilmeyi, başkalarına yardım etmeyi, doğayla ve zamanla yarışarak zamanını ve emeğini en iyi şekilde kullanmayı öğrenir. Bu anlamda spor insanı çok yönlü olarak hayata hazırlamayı amaçlayan çağdaş eğitim sisteminin önemli bir aracıdır.
Spor-eğitim ilişkisi kişi yaşamında çok önemli olduğu gibi, toplumun yapılanmasında da buna parelel olarak çok önemli bir yer tutmaktadır. Etkili bir toplumsal olay olan spor, her şeyden önce yukarıda saydığımız özelliklere sahip kişiler tarafından ele alınarak işlenmelidir. Herhangi bir alanda eğitmen olarak görev alan kişiler öncelikle kendileri eğitilmiş olmalılar ki yaptıkları işin gereğini ve önemini daha iyi kavrayabilsinler.
Günümüzde spor alanlarında istenmedik davranışların altında yatan gerçek, yetersiz eğitimdir. Sporu dostluk, kardeşlik, barış ve sağlıklı yaşama biçimi diye anlatmaya çalıştığımız günümüzde spor alanlarında, onu tam tersi bir imajla karşımızda bulmaktayız.
Günümüzde fair-play söylemlerinin de pek yarar sağlamadığı bir gerçektir.
Sporda dürüstlük ve centilmenlik ilkesini eğitim yoluyla vermek zorundayız.
Sporda yetersiz eğitim, en alt birimlerin başarısından, ulusal düzeydeki başarıya kadar bütün kategorileri olumsuz yönde etkilemektedir. Türk sporunun yükselebilmesindeki ana faktörlerin başında eğitimin yetersizliği gelmektedir. Bir an önce bu sorun yetkili kurullarca giderilmeye çalışılmalıdır.
¥ KARADENİZ Gazetesi, (Trabzon), Sayı:6352