¥ Hasan MERCAN
Gazavatnam 500 yaşında
Çoğunlukla Türklerin yaşadığı Yugoslavya’nın (Kosova) tarihi kentlerinden biri olan Prizren'e, barışı korumak amacıyla Türkiye’den Mehmetçikler yerleştirildi. İşte bu güzel, yeşilliğiyle Bursa’yı andıran Prizren’de tam 500 yıl önce yaşayan ünlü şair Suzi Çelebi, Türk bilim adamlarınca da takdir edilen Gazavatname adlı eserini yazmıştır.
Bu, Türklerin Yugoslavya’da beş yüzyıl önce yaşadıklarına dair en büyük delil ve belgedir. Ayrıca, ÒOrada Türk yokturÓ diyen ve Türkleri yadsıyanlara da bir yanıttır. Şair tarafından Türkçe yazılan eser, Arapça, Farsça, İtalyanca ve İngilizce’ye de çevrilmiştir.
XV. yüzyılda yaşayan Suzi Çelebi, Rumeli’nin önde gelen şairlerinden biridir. Mihailoğlu Ali Bey’in gazalarına katılıp 15 bin beyitlik Gazavatname’yi yazan şair (1455-1523), baş ucu eserinde, önsöz olarak şu dizelere yer vermiştir:
ÒRüşvet kemiğin durmaz ilik gibi emersin,
Karnın yarılıp bir gün ilik kan olacaktır,
Bu sazı perdeler altında çalarsın,
Sanma ki anın pür-i pak olacaktır.Ó
Şair Suzi Çelebi ve kardeşi Nehari’nin Prizren’de kabirlerinin bulunduğu türbe halen mevcuttur. Şairin vakfiyesiyle bağışladığı cami, taş köprü, çeşme, mektep binası, 7 kilometre uzunluğundaki sulama arkı ve çiftliği bugün de kullanılmaktadır.
Gazavatname’nin yazılışının 500. yılı, 55 yıl boyunca Türklerin uğrak yeri olan Doğru Yol Türk Kültür Sanat Derneği’nin katkılarıyla Prizren’de törenlerle kutlandı.
Törende bir konuşma yapan Doğru Yol Türk Kültür Sanat Derneği Başkanı şair ve ressam Zeynel Beksaç, son dönemde yaşanan ve doğrudan Rumeli Türklerine zarar veren savaşta, 60 bin Türkün anavatan Türkiye tarafından unutulmamasını dileyerek sözlerini şöyle sürdürdü:
ÒEskiyi anmazsak, çağdaş döneme ait varlığımızı kanıtlayamamış, diğer halklar huzurunda benliğimizi küçümsemiş oluruz. Bu nedenle 500 yıl önce Gazavatname’yi yazan şair Suzi Çelebi’yi özbenliğimizin kilometre taşlarından sayıyor, benliğimizi ve kimliğimizi tüm dünyaya duyurmaktan onur duyuyoruz.Ó
Beş yüzyıl önce yazılan ve başka dillere de çevrilen Yugoslavya’daki (Kosova) Türk halkının varlığını ortaya koyan bu baş ucu eserin yazılışının 500. yılının yakın bir gelecekte T.C. Kültür Bakanlığı himayesi altında Türkiye’de de kutlanması bekleniyor.
Böyle bir girişimi, 500 yıl önce Türkçe yazan ve Yugoslavya’daki (Kosova) Türklerin varlıklarını günyüzüne çıkaran şair Suzi Çelebi haketmiştir inancındayız. 500 yıl önce yazılan Gazavatname; yazmak, yaşamak ve yaşatmaktır savını ileri süren erdemin, sabrın ve benliğin anatomisidir.