Bourganeuf Tutsağı Cem Sultan

    Yaz başından bu yana Fransa'da kitapçıların raflarını süsleyen yeni bir kitap var: "Bourganeuf Tutsağı Cem Sultan."

    Perrin Yayınevi tarafından basılan 230 sayfalık bu kitabın yazarı Edouard Sablier.

    Türk dostu ve Orta Doğu uzmanı Sablier'nin dolu ve parlak bir geçmişi var: Le Monde gazetesinde "grand reporter", 1963-1969 yıllarında ORTF Televizyonunda Haber Müdürlüğü, Europe I ve France Inter radyolarında yorumculuk, Fransız Diplomasi Basını kuruluşunda Onursal Başkanlık. Edouard Sablier'nin başka kitapları da bulunuyor: "De I'Oural ˆ l'Atlantique" (Urallar'dan Atlantik'e - Fayard Yayınları), "Iran, la Poudrire" (Barut Fıçısı İran - Laffont Yayınları), "Le Fil Rouge" (Kırmızı Hat - Plon Yayınları), "Histoire Secrte du Terrorisme" (Terörizmin Esrarlı Öyküsü - Plon Yayınları).

    Fransızların "Zizim" adını verdikleri Cem Sultan, Osmanlı Padişahı Fatih Sultan Mehmet'in üç oğlundan en küçüğüdür. Annesi Macaristan Prensesi Sofia'dır. Fatih Sultan Mehmet, kendinden sonra tahta geçmek üzere onu seçer. Büyük oğlu Şehzade Beyazıt bu durumdan hiç hoşnut değildir. Padişahın ölümü üzerine iki kardeş arasında taht kavgası başlar. Beyazıt, yönetimi ele geçirir. Cem Sultan'a ise sürgün yolu görünür.

    Sürgünün Avrupa bölümü, 1482'de Rodos'ta başlar. Cem Sultan, Saint Jean Şövalyelerine sığınır. Sonra Fransa'ya geçer, Dauphin ve Limousin bölgelerinde, Auvergne Şövalyelerinin gözetiminde yaşar. Limousin bölgesinde bulunan Bourganeuf kasabasında 5 yılını geçirir. 1489'da Roma'ya götürülür. Tutsaklığı, Fransız Kralının Roma'ya girişi ile 1494'de sona erer. 1495'te Napoli'de zehirlenerek ölür: Papa Alexandre Borgia mı yoksa Sultan Beyazıt tarafından mı hala bilinmiyor.

    Cem Sultan, Bourganeuf'te, Zizim Kulesi olarak adlandırılan bir kulede yaşar. İstanbul'daki tarihi Galata kulesini andıran adeta bir hapishane niteliğindeki bu kalın duvarlı kule, bugün Bourganeuf'te, bir Osmanlı Sultanı'nın bu ülkeden geçişinin izlerini ve anılarını taşıyan önemli bir tarihi yapı olarak varlığını sürdürmektedir. Cem Sultan'ın hayatı ve özellikle Philippine de Sassenage ile yaşadığı tutkulu aşk, Victor Hugo ve Lamartine gibi ünlü Fransız yazarlara da ilham kaynağı olur.

    Cem Sultan, Zizim Kulesine, Osmanlı ihtişamının bütün inceliklerini de taşır. Türk hamamı, göz alıcı halılar, harem. O dönem Bourganeuf, Binbir Gece Masalları ülkesi havasına bürünür.

    Bourganeuf'te yaşadığı süre boyunca Cem Sultan'a hizmet eden Türkler Limousin bölgesinde yaşamlarını sürdürürler. Bugün nüfusu 3300 olan Bourganeuf'te 70 Türk ailesi yaşamaktadır.