Üsküp Türk Tiyatrosu 50 Yaşında

    Hasan MERCAN

    1948 yılında kurulan ve etkinlik gösteren Yeni Hayat Kültür, Güzel Sanatlar Derneği'ndeki amatör tiyatro kolundan sonra resmi şekilde Azınlıklar (Türk-Arnavut) Tiyatrosu ünvanıyla çalışmaya başlayan Üsküp Türk Tiyatrosu kuruluşunun 50. yıldönümünü törenlerle kutladı.

    Dünya, Avrupa, Yugoslavya (tüm ulus ve azınlıklar dahil) ve Türk oyun yazarlarının eserlerini sahneleyen, adını dünyaya duyuran Üsküp Türk Tiyatrosu, Türkiye için de yabancı bir sanatevi sayılmaz. Son on yıl içerisindeki sanatsal ilişkiler sonucu gerçekleşen gidiş-gelişler ve konuklanmalarla tiyatro dünyasına ülkelerarası, yıkılmaz köprü kurulmuştur.

    Kültür Bakanı M. İstemihan Talay'ın anlayışı ve gayretleriyle, Üsküp Türk Tiyatrosu'nun pek çok gereksinmeleri giderilmekte ve en azından yılda bir kez Türkiye'ye çağrılıp Ankara, İstanbul, İzmir ve Adana'da oyunlarını sergileyebilmektedir.

    Haldun Taner'den, Necati Cumalı'ya kadar bütün ün yapmış Türk oyun yazarlarının eserlerini sahneye koyan, başarı sağlayan ve dünya turnelerine çıkarak ödüller kazanan Türk Tiyatrosu'nun Müdürü Kemal Lilâ, "50 yıldır perde açıyor, oyun sergiliyoruz. Halkla içiçeyiz ve bu sanat dalını seyirciye aşılıyoruz. Anadilimizce gerçekleştirdiğimiz bu soylu çabamızı dünya biliyor. Biz zaten Türkiye dışında Avrupa çapında biricik profesyonel Türk Tiyatrosu ünvanına sahibiz. Burada hizmeti geçen, aramızda bulunmayan değerli sanatçılara Allahtan rahmet, varolan ve halen gayret gösterip Tiyatromuzu yaşatan Türk sanatçılara nice nice başarılar diliyor, bu fırsatta da Türk Kültür Bakanlığı'nın hizmet ve anlayışlarını saygı ve sevgiyle anıyorum" sözleriyle 50. yıl törenini açtı. Sonra da sanatçılara ödüller, plaketler, takdirnameler verildi.

    Törene dahil edilen fotoğraf sergisi, Tiyatronun 50 yıllık çalışmalarını simgeledi ve seyircilere duygulu anlar yaşattı.

    Üsküp Türk Tiyatrosu'nun kuruluşunun 50. yılı nedeniyle düzenlenen şölene (kutlamaya) pek çok yabancı sanatçı konuğun yanında Türkiye'nin Üsküp Büyükelçisi Fazlı Keşmir de katıldı. Törende söz alan Fazlı Keşmir, "50 yıl, dile kolay. Siz, sanatınızla hem eski Yugoslavya (Kosova'yı kastediyordu) hem de Makedonya Türkleri'ne tiyatro sanatını aşıladınız ve bu alanda tarihe değer başarılar elde ettiniz. Nice nice başarılı 50 yıllara" şeklinde bir kutlamada bulundu.

    Tören sonunda, 450 seyirciyi sığdıran modern salondaki tiyatroseverlere, 20 oyunu sahnelenen, ödüller kazanmış, çocuk tiyatrosunun kurulmasına ve ilk oyunun yazılmasına neden olan Balkanlar'ın en iyi Türk yaratıcısı ünvanına sahip, Dünya Yazarlar Birliği Üyesi Hasan Mercan'ın 1978'de ilk kez sahnelenen, dünyayı dolaşan, sanatçılara ödüller kazandıran Namus Köprüsü adlı oyunu sunuldu. Namus Köprüsü, Güney Makedonya'da yaşayan (ne yazık ki göçler, baskılar sonucu 36 yörük köyünden sadece 10 köy kaldı orada) Yörük Türkleri'ni (Türkmen sonuya mensuplar) konumlayan ve şiirsel bir dille yazıldığı bilinen bir oyundur. 600 yıllık bir destanın beşikten eşiğe ninni vari dilden dile söylenen, kuşaktan kuşağa aşılanan bu destanı modern bir biçim (üslup) ile oyun haline getiren yazara Büyük Tiyatro Ödülü verildi.

    50 yıl dile kolay! Gönül ister ki, Tiyatro, 100. yıl dönümünü de bu şekilde kutlamış olsun. Gene dileriz ki, Kosova'daki savaş, Makedonya'ya sıçramaz ve orada yaşayan Türk halkını perişan hale getirmez. Bu fırsatta Üsküp Tiyatrosu bayramını kutluyor, Türkçe ile, Türklük adına yaşayıp, yaşatmalarını diliyoruz.