Gaziantep'in Nizip İlçesi'nde, Fırat Nehri kıyısında bulunan Zeugma antik kentinden çıkarılan bullalar (mühür baskıları), doktora çalışmasına konu oldu. Türkiye müzelerinde benzeri olmayan savaş tanrısı Mars'ın heykeli, mitolojik öykülü eşsiz mozaikleri, mimari yapıları, freskleri, heykelcikleri ve stelleri ile önceki yıl arkeoloji dünyasının ilgisini çeken Zeugma'dan çıkarılan 100 bini aşkın bulla, tek tek inceleniyor. Zeugma antik kentinde yaptığı kazılar sırasında 100 bini aşkın bullayı çıkaran ve bu alanda dünya rekoru kırılmasını sağlayan Gaziantep Müzesi'nde görevli arkeolog Mehmet Önal, yaptığı açıklamada, bullalardan 50 bininin tasnif edildiğini ve tiplere ayrıldığını söyledi. Bullalar üzerindeki doktora çalışmasının Selçuk Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü'nde, Prof. Dr. Ramazan Özgan'ın sorumluluğunda yürütüldüğünü belirten Önal, "Bullalar, bölgenin 2000 yıl öncesine ilişkin çok detaylı bilgiler veriyor. O gün için torba, paket ve işyerinin kapatılması işlevini gören bullalar, aradan geçen zaman içerisinde, arşiv olma özelliğine kavuştu" dedi. Gaziantep Müzesi, 100 bini aşkın bulla ile dünyanın en büyük bulla koleksiyonunun sahibi oldu. Bu ünvan, 3 yıl öncesine kadar, 35 bin bulla bulunan Yunanistan'ın Delos Adası'ndaki müzedeydi. Bulla sayısının çokluğu, Zeugma'daki güçlü gümrük idaresi, Zeugma'nın İpekyolu güzergahında bulunması ve Roma'nın doğusundaki sınır kenti olmasından dolayı yazışmaların yoğun yapılmasının sonucu olarak değerlendiriliyor. İncelenen bullalar, Zeugma'nın çevre kentlerle yakın ilişki içerisinde olduğunu ortaya koydu. Şanlıurfa ve Antakya gibi yakın kentleri sembolize edenler yanında, Kayseri-Erciyes Dağı'nı betimleyen bulla, bu ilişki için örnek oluşturuyor. Arşiv olarak da değerlendirilen bullalar, Zeugma'nın, Kuzey Afrika ile ilişkisi yanında, ticaret ile özdeşleşen Kayserili ve Yahudilerin, 2000 yıl önce de ticarette var olduklarının belgesi olarak kabul ediliyor. BULLA NEDİR? Bulla, bir yere gönderilmek üzere hazırlanan dökümanların kapatılması için, bugünkü anlamda noter görevlileri ve şahitler huzurunda, kil çamuruna yüzük taşı, resmi mühür veya parmak izi basılarak oluşturulan mühürlerdir. Resmi bullalarda kral, imparator, Zeus ve şehir tanrıçalarının, özel bullalarda ise kişilerin sevdiği objeler, tanrılar, tanrıçalar ve burçların betimleri kullanılmıştır. ¥ GAZİANTEP'TE ZAFER Sayı: 7379 * * *