Erdoğan CANKUŞ
Çevre Bakanlığı'nın desteğiyle Dalaman'da da Sarıgerme kıyı sulak alan ve eko sisteminin ve bu yöredeki yumuşak kabuklu Nil kaplumbağalarının korunmasına yönelik biyolojik çeşitliliğin araştırılması için çalışma başlatıldı.
Çalışmaya Denizli Pamukkale Üniversitesi'nden Yrd. Doç.Dr. Yakup Kaska başkanlık ediyor. Gönüllü öğrenciler Carettaların rahat yumurta bırakabilmeleri için Fethiye'nin Çalış plajında nöbet tutmaya başladı. Önümüzdeki günlerde Amerika, İngiltere ve Avusturya'dan gelecek olan gönüllü üniversite öğrencilerinin de Caretta nöbeti tutacağı proje için bazı oteller de destek veriyor.
Proje sorumlusu Yrd. Doç. Dr. Yakup Kaska, bu yıl Dalaman Yanıklar ve Çalış'ta nöbet tutacaklarını söyleyerek, "Şu anda 10 Türk gönüllü öğrencimiz var. Bu sayı zamanla 60 Türk öğrenciye ulaşacak, 40 da yabancı öğrenci gönüllü olacak. Bir neslin korunması kolay değil. Caretta yumurtalarından çıkan yavrulardan maksimumunu denize gönderebiliyoruz. Fakat denizde de koruma çalışması yapılmalı. Komşu Akdeniz ülkeleriyle karşılaştırıldığımızda koruma yönünden onlardan öndeyiz. Çünkü ülkemizde 17 merkezde koruma çalışması yapılıyor. Akdeniz'de böylesine bakir koylar olmadığı için gönüllüler kanalıyla koruyabiliyoruz" dedi. 200 milyon yıllık geçmişi olan Caretta Caretta deniz kaplumbağaları nesli tükenme sınırına gelen deniz canlıları arasında. Dünya'da birçok ülke tarafından koruma altına alınan Caretta Carettalar Türkiye'de de sıkı korunuyor. Bu yıl İztuzu sahilinde 100 yuva, her yuvada da 80-100 adet yumurta bulunuyor. Yavrular 60 gün sonra yumurtadan çıkacak. Ortalama 60-70 yıl yaşayan Caretta Carettaların ağırlığı 80-90 kiloyu buluyor. Caretta Caretta kaplumbağalarının dünyada en iyi korunan üreme alanı Dalyan İztuzu sahilleri. Dalyan İztuzu sahiline 20.00-08.00 saatleri arası insan girişi yasak. Tekneler sahilden 1 mil açıkta seyir edebilecek, sahilde su sporları yapmak ve 24 saat sahile araç sokmak yasak. Dünya'da sadece Türkiye'de Caretta Caretta kaplumbağaları için plaj kapatıldı. İztuzu plajında 8 güvenlik ekibi 24 saat plajda nöbet tutuyor.
8 Haziran'da İztuzu plajına kamp kuran öğrenciler 25 eylül tarihine kadar plajlarda kalacaklar. Caretta Carettaları yumurtladıktan sonra önce yumurtalama alanı kafes altına alınıyor. Daha sonra Caretta Carettayı yakalayıp markalama yapılıyor. Markalama da sol ön ayağa isim ve adres yazılı bir levha takılıyor.
Öğrenci Grubundan Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Biyoloji Bölümü öğrencisi Derya Yurdakul, "Bizi buraya Caretta Caretta sevgisi getirdi. Burada yuva tespiti yapıyoruz. Yuvaları koruma altına alıyoruz. Kafesleme ve numaralama yapıyoruz. Onlar bizim yuvamız, yavrular da çocuklarımız. 24 saat 2 saatlik arazi çalışmalarıyla onları takip ediyoruz" dedi.
Dalyan'daki Caretta Caretta araştırması sadece koruma ve üreme üzerine değil, ayrıca bilimsel çalışmalar da yapılıyor. Proje sorumlusu Hacettepe Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Görevlisi Dr. Ali Fuat Canbolat, "Caretta Carettaların nesli tükenme tehlikesinde. İnsanlık tarihinden çok eski bir geçmişi olan Caretta Carettaları korumalıyız. Koruma sadece plajda değil, Caretta Carettaların yaşadığı bütün alanlarda yapılmalı. Biz bunun için markalama yapıyoruz. Caretta Caretta kaplumbağalarının nerelerde yaşadığı, beslenme alanları, kışı nerede geçirdiği konularını araştırıyoruz, onların yaşam alanlarını belirliyoruz. Bilimsel çalışmayla Caretta Carettaların tüm hayatını koruma altına almayı hedefliyoruz. Dünya'da en iyi koruma Dalyan İztuzu sahilinde yapılıyor. Bu korumayı yurtdışına duyurmak ve anlatmak için önümüzdeki günlerde plajın değişik bölgelerine 3 danışma ofisi kuracağız" dedi.
Çevre Bakanı Fevzi Aytekin Caretta Carettaların korunması için Bakanlık olarak tam destek verdiklerini belirterek, "Caretta Caretta kaplumbağaları korunması gereken canlılardan. Biz de Bakanlık olarak özellikle Muğla yöresinde bu kaplumbağaların korunması için gerekli desteği veriyoruz" dedi.
¥ HAMLE (Muğla) Sayı: 7748-55