Türkiye koşullarında yaşayan, verim veren yeni koyun tipleri elde etmek amacıyla 40 yıldır çalışmalar yapan Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi et verim özellikleri öne çıkan yeni bir koyun ırkı geliştirdi. Menemen ilçe sınırları içerisinde bulunan, Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi (E.Ü.Z.F.) Araştırma, Uygulama ve Üretim Çiftliği’nde elde edilen bu yeni koyun ırkına, Menemen sınırlarında geliştirildiğinden dolayı Menemen koyunu adı verildi. Ile de France adlı bir koyun ırkı ile, yine E.Ü.Z.F. tarafından elde edilmiş Tahirova süt koyununun melezlenmesiyle oluşturulan Menemen koyunu Batı Anadolu Bölgesi’nde et koyunculuğuna yönelen yetiştiricilerin damızlık koç ihtiyacını karşılamak için elde edildi. Hızlı gelişme özelliğini Ile de France’dan, süt ve kuzu verimi ile et kalitesini Tahirova’dan alan Menemen koyunu, Ziraat Fakültesi Araştırma, Uygulama ve Üretim Çiftliği’nde düzenlenen tanıtım toplantısı ile üreticilerle buluşturuldu. E.Ü.Z.F. Araştırma, Uygulama ve Üretim Çiftliği Müdürlüğü, E.Ü.Z.F. Zootekni Bölümü, Menemen Ziraat Odası ve Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Menemen Tarım İlçe Müdürlüğü tarafından düzenlenen Menemen koyunu tanıtım toplantısına Menemenli hayvan üreticilerinin yanı sıra Menemen Kaymakamı B. Şahin Tütüncü, Ulukent Belediye Başkanı Fezullah Ergin, İlçe Tarım Müdürü İbrahim Okkalıoğlu ve Ziraat Odası Başkanı Şeref Sofuoğlu katıldılar. Menemen koyunu hakkında üreticilere bilgiler veren E.Ü. Ziraat Fakültesi’nden Prof. Dr. Mustafa Kamakçı, konuşmasında şunları söyledi: “Doğrudan doğruya dışardan Türkiye’ye getirilen kültür ırkları olumlu sonuç vermiyor ve ülkemizde yaşayamıyor. Biz yerli koyun ırklarımızı taban olarak ve onların güzel özelliklerini de kullanarak ama aynı zamanda Avrupa’dan getirdiğimiz kültür ırklarını da esas alarak yeni koyun tipleri geliştiriyoruz. Özünde yerli ırklar var. Ama bir miktarda kültür ırkları var. Bu projeden amacımız Türkiye koşullarında yaşayan, verim veren yeni koyun tipleri elde etmektir. Ancak bu şekilde başarıya ulaşabiliriz. Aksi takdirde hep dışarıya bağımlı kalırız, bu hayvanlar da işe yaramaz.” Süt verimi ve et verimi yüksek olan koyunlar olarak iki ana konuda çalışmalar yaptıklarını belirten Prof. Dr. Mustafa Kamakçı “Süt verimine yönelik koyun çalışmalarında, Türkiye koşullarında yaşayan yeni koyun tipleri elde ettik ve bu hayvanlardan yerli koyunlarımızın vermiş olduğu süt miktarının 4-5 katı fazlasını aldık. Bu yeni koyun tiplerinin koçlarını damızlık olarak alan, bunları kullanan çiftçilerimizin süt verimi de kuzu verimi de artıyor. Bazı yetiştiricilerimiz ise; koyunlarını sağmak istemiyor, etçilik özellikleri öne çıksın istiyorlar. Yani iri kuzu versin, kuzular hızla gelişsin ve kasaplık çağına geldiği zaman 35-40 kilogramı bulsun istiyorlar. İşte Menemen koyunu bu etçilik özellikleri öne çıkan yeni bir koyun cinsidir. Et verim özellikleri öne çıkan Menemen koyunu Batı Anadolu Bölgesi’nde et koyunculuğuna yönelen yetiştiricilerin damızlık koç ihtiyacını karşılamak için elde edilmiştir” dedi. Menemen koyununun, piyasada canlı hayvan ağırlık fiyatı neyse onun yaklaşık %25-%30 daha fazla fiyatına satılacağını belirten Kamakçı, “Burada kurbanlık koyun üretimi yapılmıyor, yetiştiricilerin kendi sürülerinde damızlık olarak kullanacakları koçları üretiyoruz. Çiftçilerimiz bunu damızlık koç olarak kullansınlar ve bunlardan elde edilen melezlerini kurbanlık olarak değerlendirsinler” dedi. Ülkemizin hayvansal protein açığını kapatacak üretim kaynaklarından birisi olan koyunculuğun sanılanın aksine, doğru yapıldığında verimli ve karlı bir iş olduğuna değinen Menemen Ziraat Odası Başkanı Şeref Sofuoğlu “Koyunculuk İsrail, İngiltere, Fransa gibi ülkelerde çok başarılı bir şekilde yapılmaktadır. Ülkemizde de toprak yapısı, meraların durumu, insanların et yeme alışkanlığı, kırsal alanlardaki nüfus yoğunluğu, çiftçimizin becerisi ve ucuz maliyeti nedeniyle destekleneceği yerde, uygulanan yanlış politikalar ve dış yönlendirmeler koyun et üretimine zarar vermiş, koyun ve koyun eti ihraç eden Türkiye et ithal eden ülke olmuştur. Geliştirilmiş bu yeni ırkın Menemen üreticisine, Türk üreticisine ve Türk ekonomisine katkı sağlamasını diliyorum” dedi. Sofuoğlu konuşmasının ardından, yaptığı başarılı çalışmalarından dolayı Menemenli üreticiler adına Prof. Dr.Mustafa Kamakçı’ya bir plaket sundu. Menemen koyununu tanımak için üreticilerle birlikte koyun ağılını ziyaret eden Menemen Kaymakamı B. Şahin Tütüncü ise, proje başarılı olduğu takdirde Kaymakamlık Sosyal Yardımlaşma Vakfı olarak bu projeye destek çıkacağını söyledi. Tütüncü “Köylülerimizin bu hayvanları edinmelerini sağlayacağız. Gerekirse kendilerine ekonomik destekte bulunacağız” dedi. • MENEMEN’İN SESİ Sayı: 260 * * *