Dışişleri Bakanımız Abdullah Gül’ün 22-26 Temmuz tarihleri arasında ABD’ye yapmış olduğu ziyaret iki ülke ilişkilerinin geleceği açısından büyük önem taşımış ve ziyaret iki ülke arasındaki sağlam dostluğun teyidine vesile teşkil etmiştir.
Bakanımız bu ziyaret sırasında, başta Başkan Yardımcısı Dick Cheney, Dışişleri Bakanı Colin Powell, Savunma Bakanı Donald Rumsfeld ve Ulusal Güvenlik Danışmanı Condeleezza Rice olmak üzere ABD yönetiminin üst düzey yetkilileriyle görüşmelerde bulunmuştur. Bakanımız, ayrıca, IMF Başkanı Köhler, Kongre’deki Türk dostluk grubu üyeleri, Amerikan Türk Konseyi, Türk-Amerikan Dernekleri Asamblesi ve Musevi kuruluşlarıyla da temaslar yapmıştır. Washington Post Gazetesi editörüyle bir mülakat gerçekleştirmiş ve Washington Institute düşünce kuruluşunda güncel dış politika sorunları hakkında bir konuşma yapmıştır.
Dışişleri Bakanlığı Müşteşarı Büyükelçi Uğur Ziyal’in 15-19 Haziran tarihlerinde Vaşington’a gerçekleştirdiği ziyaretten sonra Bakanımızın ziyaretinin, ilişkilerin düzeltilmesi açısından olumlu bir adım olduğu kuşkusuzdur. Bu ziyaretler, her iki ülkenin de stratejik ortaklığa ve işbirliğinin daha da geliştirilmesine verdiği önemin somut birer göstergesidir. Nitekim 1 Mart tezkeresinin TBMM’de kabul edilmemesinin ABD’de yarattığı hayal kırıklığının ardından 2 Nisan’da ABD Dışişleri Bakanı Colin Powell’ın Türkiye’ye yaptığı ziyaret, iki ülke arasında güven tazelenmesini sağlamıştır. Bilahare, Müsteşarımızın Vaşington’a gerçekleştirdiği ziyaret de iki ülke ilişkilerinde tezkere krizinin aşılması ve yeni bir işbirliği zemini yaratılması açısından yararlı olmuştur. Bakanımız da talihsiz Süleymaniye olayının önceden planlanmış ABD ziyaretini engellemeyeceğini ifade ederek, münferit olayların ikili ilişkilerin genel seyrini zedelemeyeceği mesajını vermiştir.
Bakanımızın temasları sırasında ABD’yle ilişkilerimizin gündeminde yer alan başlıca konular kapsamlı şekilde ele alınmıştır. Bu çerçevede, Irak’ın istikrarı ve yeniden yapılandırılmasına Türkiye’nin yapabileceği katkılar ve bu bağlamda Irak’taki İstikrar Gücü’ne kuvvet gönderilmesi, terörle mücadele, Kıbrıs sorunu, AB, Orta Doğu Barış Süreci ve Türkiye-Ermenistan ilişkileri de görüşülmüştür.
Bakanımızın Amerikalı muhataplarıyla görüşmelerinde gündemdeki en önemli konuyu Irak oluşturmuştur. ABD makamları Türkiye’nin Irak’ın yeniden yapılandırılmasına yönelik öneriler paketine olumlu yanıt vermişlerdir. Öte yandan, Bush Yönetimi, Topluma Kazandırma Yasasının TBMM’de kabulünden sonra PKK/KADEK militanlarının Kuzey Irak’tan tasfiyesi için Türkiye’yle işbirliği yapılacağını bildirmiştir.
Görüşmelerde yer alan diğer önemli bir husus da Türkiye’nin Irak’ta oluşturulacak İstikrar Gücü’ne katkısı için yapılan Amerikan davetidir. Bakan bu konunun hükümet tarafından ele alınacağını, yapılacak değerlendirmeleri müteakip TBMM’ye getirileceğini ve bu konudaki son sözü TBMM’nin söyleyeceğini belirtmiştir. Ayrıca, operasyonun BM veya NATO çerçevesinde gerçekleştirilmesinin bu kararın alınmasını kolaylaştıracağını vurgulamıştır. Bakan ayrıca, gerçekleştiği takdirde, Türkiye’nin Irak’a sadece bir askeri güç ve kolluk kuvveti gibi değil, Irak’ın siyasi ve ekonomik yapılanmasına da katkıda bulunabileceği bir çerçevede asker göndermeyi tercih edeceğini belirtmiştir.
Bakanımızın ziyareti hem Türkiye-ABD ilişkilerinin geleceği, hem de buna bağlı olarak Türkiye’nin Irak’ta üstleneceği rol açısından önem taşımaktadır. Zaman zaman yaşanan sıkıntılara rağmen her iki tarafın da tekrar ettiği üzere, Türkiye ve ABD, aynı değerleri benimsemiş iki dost ve ortaktır. Sağlam bir zemine oturtulmuş ikili ilişkilerin, ortak çıkarlar temelinde daha da geliştirilmesi tarafların karşılıklı arzusudur. Bakanımızın ABD ziyareti, Türk-Amerikan ilişkilerinde yaşanan sorunların aşılması ve ortaklığın daha da ileriye taşınmasına yönelik karşılıklı iradenin beyanı ve bu yönde adım atılması açısından yararlı ve başarılı olmuştur.