Bakü - Tiflis - Ceyhan Petrol Boru Hattı’nın Açılışı

    Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı'nın (BTC) resmi açılış töreni, Cumhurbaşkanımız, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Gürcistan Cumhurbaşkanı Mikhail Saakashvili ile otuzdan fazla ülkeden Başbakan Yardımcıları, Dışişleri ve Enerji Bakanları ve çeşitli uluslararası örgütlerin üst düzey temsilcileri ile dünya enerji camiasının üyelerinin katılımıyla 13 Temmuz 2006 günü Ceyhan'da düzenlenmiştir. Tören öncesinde, Cumhurbaşkanımız tarafından 12 Temmuz'da Çırağan Sarayı'nda açılış töreni vesilesiyle ülkemizde bulunan konuklara bir akşam yemeği düzenlenmiştir.

    Dünyadaki petrol ve doğal gaz rezervlerinin yaklaşık dörtte üçüne sahip bölgelerin kavşağında yer alan Türkiye, jeostratejik konumu sayesinde enerji kaynakları zengin ülkeler ile enerji tüketicisi ülkeler arasında bir koridor oluşturmayı amaçlamaktadır. Bu hedef doğrultusunda, Türkiye, geniş Hazar Havzası hidrokarbon kaynaklarının doğrudan Batı pazarlarına ulaştırılmasını öngören Doğu-Batı Enerji Koridoru'nun gerçekleştirilmesine öncülük etmiştir.

    Doğu-Batı Enerji Koridoru'nun en önemli bileşenini oluşturan ve ilk gündeme geldiği 90'lı yıllardan bu yana geçen yaklaşık 10 yıllık bir süre içinde fikri bir proje olmaktan çıkıp somut bir ekonomik yatırıma dönüşen BTC ile Bakü'den Ceyhan'a ulaşan petrol 4 Haziran 2006 tarihinde ilk tankere yüklenerek dünya piyasalarına intikal ettirilmeye başlamıştır.

    Yıllık 50 milyon ton kapasitesi olan BTC boru hattının açık denizlere çıkışı olmayan Hazar bölgesinin petrol kaynakları için ana ihraç güzergâhı olması öngörülmektedir. BTC, toplam 1776 km uzunluğuyla dünyanın en uzun boru hatlarından biri olup, bunun 1076 kilometresi ülkemiz topraklarından geçmektedir. Hazar petrolünü ağırlıklı olarak Batı Avrupa pazarlarına taşıyacak olan BTC, Avrupa enerji politikasının önceliğini oluşturan enerji arz güvenliğine ve güzergâh çeşitlendirmesine kaydadeğer katkıda bulunacaktır.

    Bu bağlamda kaydedilen bir diğer önemli gelişme Kazakistan'ın BTC'ye katılımına ilişkin anlaşmanın Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev ve Kazakistan Cumhurbaşkanı Nazarbayev tarafından 16 Haziran 2006 tarihinde Kazakistan'ın başkenti Almatı'da imzalanmış olmasıdır. Hali hazırda BTC'den günde 1 milyon varil petrol taşınması öngörülmektedir. Kazak petrolünün de eklenmesiyle bu miktarın 2 milyon varile ulaşması mümkün olabilecektir. BTC, benzer boyutta başka projelerin de öncüsü niteliğindedir. Bu çerçevede, Güney Kafkasya ve Orta Asya'yı Türkiye'ye ve buradan Batı pazarlarına bağlayacak olan Doğu-Batı Enerji Koridoru’nun diğer bir önemli ayağı ise bu yıl sonunda faaliyete geçmesi öngörülen Bakü-Tiflis-Erzurum doğal gaz boru hattıdır. Ayrıca, 3 Temmuz 2005 tarihinde Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ve Yunanistan Başbakanı Kostas Karamanlis'in katılımıyla İpsala'da temel atma töreni gerçekleştirilen Türkiye-Yunanistan-İtalya Doğal Gaz Boru Hattı Projesi ile Hazar ve Orta Doğu doğal gazını Türkiye, Bulgaristan, Romanya, Macaristan ve Avusturya güzergahını izleyerek Balkanlar, Orta ve Batı Avrupa'ya ulaştırmayı hedefleyen Nabucco Doğal Gaz Boru Hattı Projesi de dünya enerji piyasasındaki arzın ülkemiz aracılığıyla çeşitlenmesini sağlayacaktır. Anılan boru hatlarına ilave olarak, gündemde bulunan Samsun - Ceyhan By-Pass petrol boru hattı ile Hazar Geçişli Doğal Gaz Hattı gibi tüm bu projelerin hayata geçirilmesiyle Türkiye'nin önemli bir enerji terminali olma yolundaki stratejik konumu ve etkinliğinin daha da artması ve bunun dış politikamızın çeşitli veçheleri üzerinde de önemli yansımaları olması beklenmektedir.

    21. yüzyılın İpek Yolu olarak da adlandırılan BTC, küresel boyutta ihtiyaç duyulan enerji güvenliğine ve bölgemizin istikrarı ile ekonomik kalkınmasına katkıda bulunmakla sınırlı kalmayıp, çok daha geniş bir ölçekte etkileri olacak çağımızın en önemli işbirliği modellerinden birini oluşturmaktadır.